Protezy kończyn dawniej i dziś

czwartek, 19.02.2015r.
Autor: napisał/a 13 artykułów.

protezy1Protezy kończyn od starożytności po czasy współczesne przeszły… długą drogę. Dzisiejsze rozwiązania przypominają gadżety z filmów science fiction. Jakie możliwości dają człowiekowi najnowocześniejsze protezy kończyn górnych i dolnych?

Pierwsze protezy w starożytności

Pierwszych modeli protez należy doszukiwać się w… zamierzchłej starożytności. Wtedy to wykonywano prototypy protez przy użyciu drewna, metalu i skóry. Egipcjanie jako pierwsi opracowywali i tworzyli masowo protezy np. palców u stóp. Prymitywne protezy były przyczepiane do kikuta za pomocą rzemyków. W średniowieczu bogaci rycerze mogli sobie pozwolić na protezy kończyn górnych i dolnych, które wykonywał dla nich płatnerz. Przypominały one wówczas odlewy stóp lub dłoni. Ich funkcją było zastąpienie brakującej kończyny, ale nie pozwalały na swobodę ruchów.

Począwszy od wieku XVI, konstrukcje protez systematycznie się zmieniały. Najpierw francuski chirurg Ambroise Paré wyposażył protezę nogi w mechaniczne zawiasy, następnie w XVII wieku Pieter Verduyn dodał do niej mankiet wykonany ze skóry oraz specjalne zawiasy. Z drugiej połowy XVI wieku pochodzi także proteza kończyny górnej, w której zamontowane sprężyny pozwalały zacisnąć palce na przedmiocie. Dzięki specjalnemu przyciskowi, zamontowanemu po wewnętrznej stronie protezy, następowało zwolnienie uścisku. W XIX wieku opracowano po raz pierwszy protezę kończyny górnej, która była kontrolowana przez bark po przeciwnej stronie dzięki podłączonej taśmie Był to duży postęp w konstruowaniu dalszych modeli protez.

Zmiany w protetyce w XX wieku

Tak naprawdę silnym bodźcem do ulepszania i unowocześniania protez była II wojna światowa. W czasie jej trwania wiele osób straciło kończyny, dlatego jak najszybciej potrzebne im były protezy na miarę XX wieku. Amerykańska agencja rządowa National Academy of Sciences rozpoczęła więc w Ameryce program unowocześniania sztucznych kończyn, który miał na celu doskonalenie materiałów oraz mechanizmów zastosowanych w protezach rąk i nóg. Zakończył się tym samym etap protez drewnianych a zaczął – biomechanicznych, które zrewolucjonizowały sposób myślenia o protezach jako prymitywnych substytutach kończyn.

Protezy na miarę XXI wieku

Współczesne protezy konwencjonalne także są unowocześniane. Obecnie wykonuje się je z lekkich i wytrzymałych zarazem materiałów, takich jak stopy metali (także tytanu) czy materiały syntetyczne. Dobrze dobrana proteza pozwala „oddychać” kikutowi, zabezpiecza przed jego otarciami i daje wysoki poziom komfortu użytkowania. Nowoczesne kolana czy stopy protezowe pozwalają nie tylko na większą samodzielność w codziennych czynnościach, ale też pozwalają na znacznie więcej! Dzięki stosowanym w protezach kończyn dolnych systemie amortyzacji drgań i wstrząsów użytkownik może bezpiecznie uprawiać sporty oraz poruszać się po nierównym terenie. O tym, jak duże możliwości dają nowoczesne protezy, można przekonać się patrząc na dokonania niepełnosprawnego Oskara Pistoriusa, który dzięki specjalnym protezom z włókna węglowego startował na igrzyskach olimpijskich.

1 2

Protezy kończyn dawniej i dziś
  • 0.00 / 5 5
0 ocen/y, 0.00 śr. ocen (0% punktów)

Komentarze Facebook:

Komentarze/y

Komentarze czasopisma:

Dodaj komentarz

Musisz się zalogować, aby móc dodać komentarz.