Tajniki duszy uczonego

czwartek, 16.04.2015r.
Autor: napisał/a 13 artykułów.

naukowiec1m.wAby mieć naukę na wysokim poziomie, trzeba mieć dobrych naukowców. Jest to warunek konieczny, choć rzecz jasna niewystarczający. Jak każda w zasadzie branża, nauka wymaga od swych adeptów określonych predyspozycji zawodowych. Nie od rzeczy więc będzie przyjrzeć się trochę psychologicznemu portretowi dobrego naukowca.

Zawód ten kojarzy się nam na ogół z ponadprzeciętną inteligencją i szeroką wiedzą naukowców. Faktycznie, są to cechy niezbędne dla pracowników naukowych. Dlatego w fazie selekcji kandydatów do kariery naukowej wskazane jest odkryć studentów, a jeszcze lepiej jeszcze uczniów charakteryzujących się znaczną inteligencją ogólną i łatwością uczenia się, a przy tym autentycznie zainteresowanych nauką w ogóle i jakąś dziedziną wiedzy w szczególności. To zainteresowanie ważne jest przede wszystkim dlatego, by kandydatowi nie zbrakło motywacji do przezwyciężania trudów wyczerpującego fizycznie i umysłowo trybu życia twórczego naukowca.

Jednakże wymienione cechy stanowią tylko niezbędną bazę do rozwoju zalet koniecznych w tej pracy. Pierwszą wśród nich jest samodzielność umysłowa, wyrażająca się zwłaszcza optymalnym poziomem krytycyzmu wobec treści, z którymi spotyka się dana osoba. Kandydat powinien wyrobić w sobie względną ostrożność – nie ulegać ślepo autorytetom, ale i nie popadać w nadmierne krytykanctwo i nieufność do poznawanych wiadomości. Będzie wówczas w stanie przyswoić sobie to, co cenne w dotychczasowym stanie wiedzy, dostrzegając równocześnie jej braki i problemy wymagające jeszcze przemyślenia i rozwiązania w dalszej pracy.

To, co nieznane, niewiadome, winno wzbudzać twórczy niepokój u adepta pracy naukowej. W ujmowaniu napotykanych problemów powinien on wykazywać i ciągle rozwijać w sobie pomysłowość. Dobrze, gdyby cechował się wytrwałością w podążaniu do celu, lecz równocześnie zawsze był gotów porzucić nierokującą sukcesu ścieżkę rozumowania i szukać innej, bardziej obiecującej. Musi być zdolny zarówno do analizy problemów, jak i syntezy uzyskiwanych rozwiązań.

Poza konieczną dozą samodzielności twórczego naukowca winna cechować też umiejętność skutecznej pracy w zespole. To wymaga przede wszystkim sporego dystansu do siebie i zdolności do wzniesienia się ponad naturalne rozgrywki interpersonalne w imię skoncentrowania się na celu wspólnej działalności. Wymaga także dobrej komunikacji z innymi ludźmi, która jest też niezbędna w uzyskiwaniu koniecznych grantów czy innych środków finansowych oraz w niezbędnej pracy dydaktycznej – dla wychowania sobie kontynuatorów.

naukowiec2m.wPracownik naukowy musi też umieć organizować sobie skutecznie pracę, a także pokierować zespołem. Winien być zdolny wypracować sobie odpowiedni stosunek między rozwiązywaniem własnych problemów naukowych a śledzeniem pracy kolegów; pomiędzy obecnością na własnym stanowisku a spotkaniami i konferencjami. Te ostatnie są dla niego niezbędne, ale też nie powinny go za bardzo odciągać od jego własnych badań. Konferencje wymagają nieraz dalekich podróży (nie zawsze da się owocnie uczestniczyć w nich wirtualnie), dlatego naukowcowi przydatny jest dobry stan zdrowia.

A to oznacza, że winien o swe zdrowie dbać. Mimo zapracowania musi pamiętać o odpoczynku (także tym aktywnym), życiu rodzinnym, towarzyskim i kulturalnym, oraz o prawidłowym żywieniu – więc o tym wszystkim, co jest potrzebne mu jako po prostu człowiekowi. Ponieważ naukowiec też człowiek.

 

Iwona Pliszka

 
Redakcja: Anna Purowska
Redakcja językowa: Weronika Szczepanik, Tomasz Tułasiewicz
Redakcja graficzna: Marta Wypych

Tajniki duszy uczonego
  • 0.00 / 5 5
0 ocen/y, 0.00 śr. ocen (0% punktów)

Komentarze Facebook:

Komentarze/y

Komentarze czasopisma:

Dodaj komentarz

Musisz się zalogować, aby móc dodać komentarz.